Nieuwe studie: voldoende waterstof beschikbaar voor Europese waterstof transportnetwerk

• Nieuwe studie van het "European Hydrogen Backbone initiative" raamt de vraag naar waterstof in de EU+VK tegen 2050 op 2.300 TWh, wat overeenkomt met 20-25% van de toekomstige energievraag in de EU en het VK
• Er is voldoende potentieel om deze hoeveelheid als groene en blauwe waterstof te produceren binnen de EU en het VK, waterstofimport uit naburige regio's is waarschijnlijk
• Vervoer via pijpleidingen is kosteneffectiever dan vervoer over zee en via elektriciteitsleidingen

Vandaag presenteert het European Hydrogen Backbone (EHB)-initiatief een analyse van de toekomstige vraag, het aanbod en het vervoer van waterstof in Europa. Deze studie vormt een aanvulling op de onlangs gepubliceerde EHB-kaarten, die een waterstofpijpleidingennetwerk te zien gaven van bijna 40.000  m tegen 2040, waarbij 19 EU-lidstaten plus het Verenigd Koninkrijk en Zwitserland met elkaar worden verbonden.

In de EU en het VK zou de waterstofvraag tegen 2050 kunnen oplopen tot ongeveer 2.300 TWh (waarvan 2.000 TWh in de EU). Dit komt overeen met ongeveer 45% van het aardgasverbruik in de EU en het VK in 2019.  Waterstof is van cruciaal belang voor het CO₂ vrij maken van de industrie, met name de chemische industrie (ammoniak en hoogwaardige chemicaliën), de ijzer- en staalindustrie en de brandstofproductie. Waterstof zal naar verwachting ook een belangrijke rol spelen bij het opwekken van beschikbare elektriciteit, als zware transportbrandstof en in sommige landen bij de verwarming van gebouwen.

Aan de totale verwachte vraag naar waterstof kan potentieel worden voldaan met groene waterstof die in de EU en het VK wordt geproduceerd, met gebruikmaking van hernieuwbare elektriciteit. De productie van dergelijke hoeveelheden groene waterstof in eigen land is echter afhankelijk van de acceptatie door het publiek van een versnelde uitbreiding van de geïnstalleerde capaciteit voor hernieuwbare energie, financiering, regelgeving en vaststelling van kwaliteitsnormen. Verwacht wordt dat de economische kosten van de productie van groene waterstof zullen verbeteren, waardoor een snelle schaalvergroting mogelijk wordt. Naast groene waterstof kunnen in Europa grote hoeveelheden relatief goedkope blauwe waterstof worden geproduceerd om snel tot emissiereducties te komen en het tempo van de overgang te versnellen. De studie toont ook aan dat de invoer van waterstof via pijpleidingen een aantrekkelijke aanvulling kan vormen op de binnenlandse voorziening.

Hergebruikte bestaande gasinfrastructuur speelt een cruciale rol bij het verbinden van vraag- en aanbodlocaties voor waterstof. Waterstofpijpleidingen zijn de meest kostenefficiënte optie voor langeafstandstransporten van grote volumes tegen € 0,11-0,21/kg per 1.000 km, en concurreren daarmee voor alle redelijke afstanden binnen Europa en naburige regio's beter dan transport per schip. Uit de studie blijkt ook dat voor grootvolumetransport van energie waarbij het gewenste eindproduct waterstof is, zelfs zonder rekening te houden met flexibiliteitskosten zoals energieopslag, pijpleidingen kostenefficiënter zijn dan elektriciteitsleidingen die dezelfde hoeveelheid energie leveren.

"Onze nieuwe studie toont aan dat waterstof van cruciaal belang zal zijn in meerdere sectoren van de energievraag. En de ontwikkeling van de Backbone zal de mogelijkheid bieden  om vraag en aanbod binnen Europa met elkaar te verbinden en kostenconcurrerende invoer mogelijk te maken", zegt Daniel Muthmann, coördinator van het EHB-initiatief en hoofd van bedrijfsontwikkeling, strategie, beleid en communicatie bij OGE. 

Het rapport is hier te vinden: www.gasforclimate2050.eu/publications.