Waterstof voor de verduurzaming van de industrie

De emissies van het broeikasgas CO₂ moeten de komende jaren wereldwijd fors omlaag. Internationale afspraken, zoals in 2015 geformuleerd op de klimaatconferentie van Parijs, hebben onder andere geleid tot bindende afspraken op Europees en landelijk niveau. Het Europese beleid, Fit For 55, streeft naar 55% CO₂-reductie in 2030. Het uiteindelijke doel is een CO₂-neutrale samenleving in 2050.

In 1990 was de emissie van de industrie in Nederland 86,7 Mton. In 2015 was dit 55,1 Mton. Om te voldoen aan Fit For 55 moeten met name de elektriciteits- en industriesector hun emissies verder verminderen met 19,4 Mton richting 2030. Dit is een combinatie van Europees en nationaal beleid. 

Bij veel industriële bedrijven valt winst te behalen in beter isoleren, energiebesparing en het optimaliseren van processen. Daarnaast kan elektrificatie een optie zijn, net als het gebruik van hernieuwbare brand- en grondstoffen. Waterstof is zo'n alternatief. Bij het gebruik van hernieuwbare waterstof komt geen CO₂ vrij.

Aangezien waterstof niet in de natuur voorkomt, zoals aardgas, moet het gemaakt worden. Er bestaan methodes om waterstof zonder CO₂-uitstoot te produceren (groene elektriciteit en elektrolyse). Met deze waterstof (groene waterstof) is het mogelijk om CO₂ te reduceren. Produceer je waterstof met aardgas, dan komt er wel CO₂ vrij bij de productie (grijze of blauwe waterstof).

Op dit moment is groene waterstof voor veel partijen te duur en daarom (nog) niet haalbaar. Voor de toekomst is echter een prijsdaling voorzien door opschaling en innovatie. De vraag naar groene waterstof zal dan toenemen, helemaal als de aardgasprijs en CO₂-prijzen blijven stijgen.

De industrie kan waterstof inzetten als brandstof en grondstof waarbij het de huidige toepassing van aardgas kan vervangen. Het is bijvoorbeeld geschikt voor processen die hoge temperaturen nodig hebben (smelten, bakken, drogen), zoals bij stookovens. Als grondstof wordt waterstof op dit moment al ingezet. Bijvoorbeeld voor raffinaderijproducten of chemische producten, zoals ammoniak of methanol. Deze stoffen worden vaak gebruikt bij de productie van bijvoorbeeld kunstmest. Het gaat hier nu echter nog vooral om waterstof gemaakt uit methaan.   

Er wordt ook een toepassing van waterstof verwacht in de mobiliteitssector. De verwachting is dat dit met name geldt voor zwaar vervoer/transport (vrachtauto's, scheepvaart, luchtvaart). Op dit moment rijden er in Nederland al voertuigen op waterstof.